Биология ва тиббиёт муаммолари 2026, №4 (170)
Subject of the article
КЎКРАК БЕЗИНИНГ САРАТОНИ РИВОЖЛАНИШИДАГИ ЭПИДЕМИОЛОГИК ОМИЛЛАР (560-565)
Authors
Улмасов Фирдавс Гайратович, Ярмухамедова Наргиза Анваровна, Рауфов Фарход Махмудович
Institution
1 - Самарқанд Давлат тиббиёт университети, Ўзбекистон Республикаси, Самарқанд ш.; 2 - Республика Ихтисослаштирилган онкология ва радиология илмий амалий тиббиёт маркази Самарқанд филиали, Ўзбекистон Республикаси, Самарқанд ш.
Abstract
Мақоламизда онкологиясининг энг долзарб муаммоларидан бўлган кўкрак бези саратони келиб чиқадиган этиологик ва эпидемиологик омиллари ҳақида маълумотлар келтирилган. Кўкрак безининг саратонига олиб келувчи турли хил анатомик, физиологик бузилишлар, шунингдек, ташқи муҳитга боғлиқ баъзи бир ўзгаришлар ҳақида турли олимларнинг олиб борилган тадқиқотлари юзасидан фикрлари шарҳлари таҳлил қилинган. Шунингдек, кўкрак бези саратони билан беморлар сонининг ошиб бориши хақидаги турли омилларнинг турлари ва ўрни хақида ҳам маълумотлар келтирилган.
Key words
кўкрак бези раки, анатомо-физиологик ўзгаришлар, генетик омиллар, ташқи муҳитдаги омиллар.
Literature
1. Грушина Т.И., Кончугова Т.В., Кульчицкая Д.Б., Гущина Н.В., Астахова К.А. Методы реаби-литации онкологических больных с перифериче-ской полинейропатией, индуцированной цитоста-тиками // Вопросы курортологии, физиотерапии и лечебной физической культуры. 2021. Т. 98, № 1. С. 58–63. 2. Золотовская И.А., Давыдкин И.Л., Локштанова Т.М., Орлов А.Е. Клинические проявления поли-нейропатии у онкологических больных на фоне химиотерапии и возможность их фармакокоррек-ции: результаты наблюдательной программы «ПОСЕЙДОН» // Архивъ внутренней медицины. 2018. Т. 8, № 2. С. 137–144. 3. Супонева Н.А., Гришина Д.А., Грозова Д.А., Казиева М.С. Полинейропатии: общие принципы классификации, диагностики и лечения // Эффек-тивная фармакотерапия. 2025. Т. 21, № 17. С. 28–34. 4. Холодова Н.Б., Сотников В.М., Добровольская Н.Ю., Понкратова Ю.А. Особенности клиниче-ских проявлений и лечения полинейропатии, раз-вившейся после химиотерапии // Журнал невро-логии и психиатрии. 2013. № 5. С. 20–24. 5. Чиж Г.А., Рыков И.В., Орлова Д.С. и соавт. Существующие проблемы профилактики и лече-ния химиоиндуцированной периферической нейропатии: мировой опыт и собственные данные // Злокачественные опухоли. 2024. Т. 14, № 1. С. 74–82. 6. Широкова И., Прожерина Ю. Рак молочной железы: взгляд экспертов // Ремедиум. 2016. № 10. С. 53–58. 7. Al-Haideri M., Tondok S.B., Safa S.H., et al., Rizaev J.A., et al. CAR-T cell combination therapy: the next revolution in cancer treatment // Cancer Cell International. 2022. Vol. 22, No. 1. Art. 365. 8. Alshahrani M.Y., Oghenemaro E.F., Rizaev J., et al. Exploring the modulation of TLR4 and its associ-ated ncRNAs in cancer immunopathogenesis, with an emphasis on the therapeutic implications and mechanisms underlying drug resistance // Human Immunology. 2025. Vol. 86, No. 1. Art. 111188. 9. Avallone A., Bimonte S., Cardone C., et al. Pathophysiology and therapeutic perspectives for chemotherapy-induced peripheral neuropathy // An-ticancer Research. 2022. Vol. 42, No. 10. P. 4667–4678. 10. Cavaletti G., Marmiroli P. Pharmacotherapy op-tions for managing chemotherapy-induced peripheral neurotoxicity // Expert Opinion on Pharmacothera-py. 2018. Vol. 19, No. 2. P. 113–121. 11. Djuraev M.D., Rizaev J.A., Djuraev F.M. Distand results of patients with breast cancer according to stage of disease // Journal of Biomedicine and Prac-tice. 2025. Vol. 10, No. 3/2. P. 145–152. 12. Djuraev M.D., Rizaev J.A., Djuraev F.M. Five years survival of women with various breast cancer stages. Retrospective research // Journal of Biomedi-cine and Practice. 2025. Vol. 10, No. 3/2. P. 153–160. 13. Ghasemi Darestani N., Gilmanova A.I., Al-Gazally M.E., et al., Rizaev J.A., et al. Mesenchymal stem cell-released oncolytic virus: an innovative strategy for cancer treatment // Cell Communication and Signaling. 2023. Vol. 21, No. 1. Art. 43. 14. Khaleel A.Q., Alshahrani M.Y., Rizaev J.A., et al. siRNA-based strategies to combat drug resistance in gastric cancer // Medical Oncology. 2024. Vol. 41, No. 11. Art. 293. 15. Molassiotis A., Cheng H.L., Leung K.T., et al. Risk factors for chemotherapy-induced peripheral neuropathy in patients receiving taxane- and plati-num-based chemotherapy // Brain and Behavior. 2019. Vol. 9, No. 6. e01312. DOI: 10.1002/brb3.1312. 16. Rizaev J.A., Maeda H., Khramova N.V. Plastic surgery for the defects in maxillofacial region after surgical resection of benign tumors // Annals of Cancer Research and Therapy. 2019. Vol. 27, No. 1. P. 22–23. 17. Rodrigues P., Rizaev J.A., Hjazi A., et al. Dual role of microRNA-31 in human cancers; focusing on cancer pathogenesis and signaling pathways // Ex-perimental Cell Research. 2024. Vol. 442, No. 2. Art. 114236. 18. Saadh M.J., Hussain Q.M., Albadr R.J., et al., Rizaev J., et al. Radiomics meets transformers: a novel approach to tumor segmentation and classifi-cation in mammography for breast cancer // Journal of X-Ray Science and Technology. 2025. Vol. 33, No. 6. P. 1039–1058. 19. Staff N.P., Grisold A., Grisold W., Windebank A.J. Chemotherapy-induced peripheral neuropathy: a current review // Annals of Neurology. 2017. Vol. 81, No. 6. P. 772–781. DOI: 10.1002/ana.24951. 20. Ubaydullaev K.A., Maeda H., Gafforov S.A., Rizaev J.A., Gafur-Akhunov M.A. Benefit of reha-bilitation for patients with postoperative defects due to maxillofacial tumors // Annals of Cancer Research and Therapy. 2019. Vol. 27, No. 1. P. 19–21. 21. William J.G., Meena S.M., Jame A., et al. NCCN Guidelines insights: breast cancer, version 4.2023 // Journal of the National Comprehensive Cancer Net-work. 2023. Vol. 21, No. 6. P. 594–608. 22. Zis P., Sarrigiannis P.G., Rao D.G., et al. Chronic idiopathic axonal polyneuropathy: a systematic re-view // Journal of Neurology. 2016. Vol. 263, No. 10. P. 1903–1910.