Биология ва тиббиёт муаммолари 2026, №3 (169)
Subject of the article
РОКАЛЛ ШКАЛАСИ АСОСИДА ЯРАЛИ ГАСТРОДУОДЕНАЛ ҚОН КЕТИШЛАР ТАКРОРЛАНИШ ХАВФИНИ БАШОРАТЛАШ (159-164)
Authors
Мансуров Тулкин Тургунович, Тухтаев Жамшед Қодирқулович, Хурсанов Ёкубжон Эркин ўғли, Исоқов Хасан Аманбаевич
Institution
1 - Республика шошилинч тиббий ёрдам илмий марказининг Самарқанд филиали, Ўзбекистон Республикаси, Самарқанд ш.; 2 - Тойлоқ тумани тиббиёт бирлашмаси марказий шифохонаси, Ўзбекистон Республикаси, Самарқанд вилояти; 3 - Самарқанд Давлат тиббиёт университети, Ўзбекистон Республикаси, Самарқанд ш.
Abstract
Тадқиқот мақсади ярали гастродуоденал қон кетишларда Рокалл шкаласининг прогностик аҳамиятини баҳолаш ва такрорий қон кетиш хавфи юқори бўлган беморларда мақбул даволаш тактикасини аниқлашдан иборат. Тадқиқотга 121 нафар бемор киритилди, улардан 41 нафари асосий гуруҳни, 80 нафари таққослаш гуруҳини ташкил этди. Беморларнинг ёши, жинси, қон йўқотиш даражаси, яра нуқсонининг жойлашуви ва ўлчами, Форрест бўйича эндоскопик белгилар, гемодинамик кўрсаткичлар, ҳамроҳ касалликлар ва даволаш натижалари таҳлил қилинди. Модификацияланган Рокалл шкаласида 7 балллик чегара қон кетишнинг такрорланиш хавфи юқори бўлган беморларни ажратишда юқори сезувчанлик ва ўзига хосликка эга экани аниқланди. Эндоскопик навигация ва лапароскопик гемостазга асосланган гибрид тактикани қўллаш реци-дивлар частотасини камайтириш, мажбурий операциялар эҳтиёжини пасайтириш ва даволашнинг бевоси-та натижаларини яхшилаш имконини беради.
Key words
ярали қон кетиш, гастродуоденал яра, Рокалл шкаласи, Форрест таснифи, қон кетиш рецидиви, эндоскопия, лапароскопик гемостаз.
Literature
1. Ачилов М.Т., Ахмедов Г.К., Алимов Ж.И. Га-стрэктомия при желудочных кровотечениях // Наука и мир. - 2020. - № 7(83). - С. 62–65. 2. Бобокулов А.У. Причины развития осложне-ний кровотечения из язв желудка и двенадцати-перстной кишки: обзор литературы // HealthWay. - 2025. - Vol. 1, № 7. - С. 67–71. 3. Рахмонов Ф.С., Шоназаров И.Ш. Гастродуоде-нал ярали қон кетиш хирургиясида замонавий ёндашувлар // Miasto Przyszłości. - 2024. - № 46. - С. 1071–1076. 4. Рахмонов Ф.С., Шоназаров И.Ш. Хирургиче-ское лечение гастродуоденальных кровотечений язвенной этиологии // Research Focus International Scientific Journal. - 2024. - Vol. 3, № 8. - С. 98–106. 5. Ризаев Э.А., Бабакулов Ш.Х., Сайфуддинов А.А. Современные аспекты прогнозирования тя-жести течения острого панкреатита и его ослож-нений: обзор литературы // Tadqiqotlar. - 2025. - Т. 61, № 2. - С. 325–332. 6. Ризаев Э.А., Курбаниязов З.Б., Абдурахманов Д.Ш. Аспекты хирургического лечения острого билиарного панкреатита // Журнал гуманитарных и естественных наук. - 2024. - № 16(1). - С. 280–284. 7. Ризаев Э.А., Курбаниязов З.Б., Абдурахманов Д.Ш. Дифференцированный подход в лечении миниинвазивных вмешательств при остром пан-креатите алиментарного генеза // Журнал гумани-тарных и естественных наук. - 2024. - № 16(1). - С. 272–279. 8. Ризаев Э.А., Курбаниязов З.Б., Абдурахманов Д.Ш. Дифференцированный подход при хирурги-ческом лечении тяжёлого острого панкреатита с прогнозированием результатов лечения // Uzbek Journal of Case Reports. - 2024. - Т. 4, № 3. - С. 6–11. DOI: 10.55620/ujcr.4.3.2024.1. 9. Ризаев Э.А. и др. Дифференцированный хи-рургический подход к лечению острого панкреа-тита на основе визуальной оценки патологиче-ских изменений в брюшной полости: анализ ис-ходов // Scientific Approach to the Modern Education System. - 2024. - Т. 3, № 29. - С. 138–139. 10. Ризаев Э.А. и др. Оптимизация хирургических стратегий при остром панкреатите на основе ви-зуальной оценки патологических изменений в брюшной полости: анализ эффективности и ле-тальности // Zamonaviy ta’lim tizimini rivojlantirish va unga qaratilgan kreativ g’oyalar, takliflar va yechimlar. - 2024. - Т. 7, № 71. - С. 189. 11. Ризаев Э.А. и др. Применение визуальной оценки патологических изменений в брюшной полости для выбора хирургической стратегии при остром панкреатите: анализ эффективности и ле-тальности // Scientific Approach to the Modern Education System. - 2024. - Т. 3, № 29. - С. 140–141. 12. Ризаев Э.А. и др. Роль визуальной оценки па-тологических изменений в брюшной полости и влияние на клинические исходы // Zamonaviy ta’lim tizimini rivojlantirish va unga qaratilgan kreativ g’oyalar, takliflar va yechimlar. - 2024. - Т. 7, № 71. - С. 120. 13. Rizaev E.A., Kurbaniyazov Z.B., Mamarazhabov S.E., Nurmurzaev Z.N., Abdurakhmanov D.Sh. Fea-tures of surgical correction of complicated forms of cholelithiasis in elderly and senile age // Texas Jour-nal of Medical Science. - 2023. - Vol. 18. - P. 17–24. 14. Rizaev E.A., Kurbaniyazov Z.B., Mamarazhabov S.E., Nurmurzaev Z.N., Abdurakhmanov D.Sh. Sur-gery of cholelithiasis in patients older than 60 years // Texas Journal of Medical Science. - 2023. - Vol. 18. - P. 25–29. 15. Rockall T.A., Logan R.F.A., Devlin H.B., North-field T.C. Risk assessment after acute upper gastro-intestinal haemorrhage // Gut. - 1996. - Vol. 38, № 3. - P. 316–321. 16. Tukhtaev J.K., Khursanov Y.E., Isokov H.A., Mansurov T.T. Selecting a method for predicting recurrent gastro-duodenal ulcer bleeding // Samar-kand State Medical University clinical materials. - 2026.