Биология ва тиббиёт муаммолари 2026, №2 (168)
Subject of the article
AУТОИММУН КАСАЛЛИКЛАРДА ИММУН ЖАВОБИНИ ШАКЛЛАНТИРИШДА ИЧАК МИКРОБИОТАСИНИНГ РОЛИ (243-246)
Authors
Пайзуллаева Умида Фурқатовна, Муминбаев Диёрбек Жасурбек ўғли
Institution
Самарқанд Давлат тиббиёт университети, Ўзбекистон Республикаси, Самарқанд ш.
Abstract
Ушбу мақолада 161 нафар аутоиммун касалликлар — ревматоид артрит (РА) ва тизимли қизил югурик (ТҚЮ) билан оғриган беморлар ва 100 нафар соғлом шахслар иштирокида ўтказилган клиник тадқиқот натижалари баён этилган. Ичак микробиотасининг таркибий бузилишлари, яллиғланишга хос ИЛ-1β ва ИЛ-17А цитокинлари даражалари ва уларнинг микробиомдаги шартли патоген бактериялар билан корреляцияси ўрганилган. Ушбу тадқиқот натижалари ичак микробиомаси ва аутоиммун жараёнлар ўртасидаги боғлиқликни исботлайди ва даволаш тактикасини такомиллаштириш учун янги имкониятлар очади.
Key words
ичак микробиомаси, ревматоид артрит, тизимли қизил югурик, ИЛ-1β, ИЛ-17А, дисбиоз, Klebsiella pneumoniae, Bifidobacteria, Enterococcus gallinarum.
Literature
1. Пайзуллаева У.Ф., Зиядуллаев Ш.Х. Взаимо-связь микробиоты с иммунологическими показа-телями при аутоиммунных заболеваниях // Новый день в медицине. – 2025. – №1(75). – С. 302–307. 2. Ризаев Ж. А. и др. Значение коморбидных со-стояний в развитии хронической сердечной недо-статочности у больных пожилого и старческого возраста //Достижения науки и образования. – 2022. – №. 1 (81). – С. 75-79. 3. Ризаев Ж. А., Агабабян И. Р. Место статинов в лечении хронического пародонтита у больных атеросклерозом коронарных артерий //Экспериментальная и клиническая гастроэнтеро-логия. – 2026. – №. 12. – С. 62-67. 4. Ризаев Ж. А., Саидов М. А., Хасанжанова Ф. О. Статистический анализ информированности кардиологических и кардиохирургических паци-ентов о высокотехнологичной медицинской по-мощи в Самаркандской области //Вестник науки. – 2023. – Т. 1. – №. 11 (68). – С. 992-1006. 5. Ризаев Ж. А., Саидов М. А., Хасанжанова Ф. О. Современные тенденции распространенности и исхода сердечно-сосудистых заболеваний среди населения Республики Узбекистан //Journal of cardiorespiratory research. – 2023. – Т. 1. – №. 1. – С. 18-23. 6. Ризаев Ж. А., Агабабян И. Р., Исмоилова Ю. А. Мировой опыт работы специализированных клиник по лечению больных с хронической сер-дечной недостаточностью //Вестник врача. – 2021. – Т. 3. – С. 100. 7. Ризаев Ж. А., Гадаев А. Г., Абдуллаев Д. Ш. Параллели патогенеза заболеваний пародонта и хронической сердечной недостаточности //Dental Forum. – Общество с ограниченной ответственно-стью" Форум стоматологии", 2017. – №. 4. – С. 70-71. 8. Ризаев Ж. А., Гадаев А. Г., Абдувакилов Ж. У. Некоторые аспекты патогенеза патологии паро-донта при хронической болезни почек //Ozbekiston tibbiyot jurnali. – 2017. – С. 70. 9. Ризаев Ж. А., Гадаев А. Г., Абдувакилов Ж. У. Изменения тканей пародонта у больных хрониче-ской болезнью почек //Журнал «Стоматология. – 2017. – №. 1. – С. 66. 10. Moldogazieva N.T. Gut microbiota dysbiosis and immune system dysregulation // Journal of Inflam-mation Research. – 2020. – Vol. 13. – P. 515–529. 11. Payzullaeva U.F., Ziyadullaev Sh.Kh. Gut micro-biota in patients with autoimmune diseases // Prob-lems of Biology and Medicine. – 2024. – №1(151). – P. 388–392. 12. Payzullaeva U.F., Ziyadullaev Sh.Kh. The role of the gut microbiota in nutrition and health // World Bulletin of Public Health. – 2022. – Vol. 10. – P. 109–114. 13. Plichta D.R., Somani J. et al. Microbiomes in autoimmune diseases: new insights // Nature Re-views Immunology. – 2021. – Vol. 21. – P. 222–239. 14. Skachkova E.I. et al. Microbiota in autoimmune diseases: current state of research // Therapeutic Ar-chive. – 2021. – Vol. 93(5). – P. 599–607.