DKTF oilaviy va pereventiv tibbiyot, ijtimoiy salomatlik, sog‘liqni saqlash boshqaruvi kafedrasi
Xusinova Shoira Akbarovna
Oilaviy va preventiv tibbiyot, ijtimoiy salomatlik, sog’liqni saqlash boshqaruvi kafedrasi mudiri, t.f.n., dotsent
| Qabul vaqti: | Dushanba-Shanba: 08:30 -16:00 |
| Tel: | +998 (91) 521 40 18 |
| E-mail: | shoira@rambler.ru |
| Manzil: |
Samarqand sh., Jamshed koʼch., 21 –uy
|
KAFEDRA TARIXI
Samarqand davlat tibbiyot universitetining Diplomdan keyingi ta'lim fakultetida "Oilaviy va preventiv tibbiyot, jamoat salomatligi, sog’liqni saqlash boshqaruvi" kafedrasi tarixi Samarqand, Ankabay ko'chasi, 6-uyda joylashgan SamMU klinikasi negizida «Umumiy amaliyot shifokorlarini tayyorlash bo'yicha o'quv markazi» tashkil topgan davrdan boshlanadi.
Samarqand davlat tibbiyot universiteti qoshidagi Umumiy amaliyot shifokorlarini tayyorlash bo'yicha o'quv markazi 1999 yilda "Sog'liqni saqlash-1" loyihasi hisobiga "SamMI klinikasi asosida O'zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 04.22.98 yildagi 167-f-sonli buyrug'iga, Sog'liqni saqlash vazirligi Hay'atining qarori bilan. 1998 yil 22-maydagi 5/13 va 1999 yil 12-fevraldagi "Salomatlik-1" loyihasini muvofiqlashtirish bo'yicha Respublika komissiyasi yig'ilishining bayonnomasiga binoan tashkil qilingan va jihozlangan. Bazarov Ne'mat Ergashevich O'quv markazining rahbari etib tayinlandi. O'quv mashg'ulotlarini tibbiyot fanlari nomzodi, assistent Xusinova Shoira Akbarovna va assistent Ablakulova Munisa Xamraqulovna olib borishdi, ular O'zbekistonda "DFID-Uzbekistan Primary Health Care Project" loyihasining chet ellik maslahatchilari tomonidan o'qitilgan va Buyuk Britaniyaning London Universitetida stajirovkadan o'tgan birinchi 15 nafar o'qituvchilar qatoriga kirdilar. 2000 yil boshidan 2010 yilgacha o'quv markazi direktori tibbiyot fanlari nomzodi, dotsent Xusinova Sh.A.
t.f.n., dots. Xusinova Sh.A.
Funktsional tuzilishi nuqtai nazaridan markaz qishloq vrachlik punktlari (SVP) va shahar markazlari shifokorlari, talabalar, shuningdek, moliyaviy ma'murlar va oliy ma'lumotli hamshiralarni tayyorlash va uzluksiz o'qitish uchun o'quv bazasi bo'lgan. Bundan tashqari, markaz negizida 3-sonli shahar poliklinikasining bemorlarni qabul qilish uchun 3 ta tibbiyot xonasi joylashgan filiali mavjud bo'lib, u erda 5 mingta doimiy aralash aholiga xizmat ko'rsatildi.
2004 yilda "Salomatlik-2" loyihasi tashabbusi va moliyaviy ko'magi bilan 2004-2010 yillarda mudir bo'lgan 2-sonli umumiy amaliyot shifokorlarini tayyorlash bo'yicha o'quv markazi ochildi va unga Xujamurodov Quvondiq Xusanovich boshkardi. 2-sonli o'quv markazi 3-sonli shahar poliklinikasi negizida 35 ming aholi aralashgan G'iyosiddin Jamshed ko'chasi, 21-uyda joylashgan. Ikkala markaz shahar oilaviy poliklinikasining namunasi bo'lib, poliklinika jamoasi bilan birgalikda birlamchi tibbiy yordamda umumiy tibbiy amaliyot tamoyillari va uslubini joriy qildi. Markazlar faoliyat ko'rsatgan barcha poliklinikaning barcha tuman shifokorlari 10 oylik dastur asosida umumiy tibbiy amaliyotda qayta tayyorlashdan o'tdilar.
2010 yilda SamMIning 2010 yil 21 avgustdagi 613-sonli buyrug'iga binoan 1 va 2-sonli o'quv markazlari shifokorlar malakasini oshirish fakulteti qoshidagi "Umumiy amaliyot shifokorlarini qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirish kafedrasi" ga aylantirildi va kafedra mudiri vazifasini bajaruvchi PhD, dotsent Xusinova Shoira Akbarovna boshkardi. 2010 yil sentyabrdan 2016 yil 1 fevralgacha kafedrani katta o'qituvchi Rahimova Hidoyat Mamarasulovna boshqargan. 2016 yil 1 fevraldan hozirgi kungacha kafedrani dotsent Shoira Akbarovna Xusinova boshqaradi. 2018 yil mart oyidan boshlab 2024 yil dekabr oyigacha kafedra Diplomdan keyingi ta'lim fakultetida "Umumiy amaliyot / oilaviy tibbiyot" deb nomlanib kelmoqda. Ushbu davr mobaynida 300 dan ortiq ilmiy ishlar nashr etildi, shulardan 78 tasi chet el jurnallarida nashr etilgan. Tibbiyot fan doktori dotsent Xusinova Sh.A. Moskva, Istanbul, Madrid, Vena, Koreyada bo'lib o'tgan xalqaro simpoziumlar va konferentsiyalarda ishtirok etdi. 2024 yildan boshlab kafedra yana "Oilaviy va preventiv tibbiyot, jamoat salomatligi, sog‘liqni saqlashni boshqarish" kafedrasi deb qayta nomlandi.
KAFEDRA MA'NAVIY-MA'RIFIY ISHLARI
Samarqand davlat tibbiyot universiteti Diplomdan keyingi ta’lim fakulteti Oilaviy va preventiv tibbiyot, ijtimoiy salomatlik, sog’liqni saqlash boshqaruvi kafedrasida ma’naviy-ma’rifiy va tarbiyaviy ishlar uchun mas’ul shaxs katta o‘qituvchi Sulaymanova Nilufar Ergashevna hisoblanadi.
Har bir o‘quv yilining boshida vazirlikning ma’naviy-ma’rifiy ishlar rejasiga asoslangan, kafedra tomonidan ishlab chiqilgan hamda kafedra yig‘ilishida tasdiqlangan reja asosida ishlar olib boriladi.
O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining ma’naviy-ma’rifiy sohaga oid farmonlari, qarorlari, farmoyishlari va boshqa me’yoriy hujjatlarida belgilangan vazifalarning to‘liq bajarilishi ta’minlanadi.
Professor-o‘qituvchilar tarkibi hamda shifokor-tinglovchilar o‘rtasida Oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi tomonidan tavsiya etilgan “Oliy ta’lim muassasalari odob-axloq qoidalari” yuzasidan keng ko‘lamli tushuntirish ishlari olib boriladi.
Kafedrada ma’naviyat va ma’rifat burchagi hamda me’yoriy hujjatlar to‘plami tashkil etilgan.
Kafedrada har hafta payshanba kuni o‘quv jarayoni tasdiqlangan jadvalga muvofiq “Axborot soati” doirasida o‘tkaziladigan ma’naviy-ma’rifiy mashg‘ulot bilan boshlanadi.
Har olti oyda bir marta kafedra mudiri rahbarligida professor-o‘qituvchilar va shifokor-tinglovchilar ishtirokida “Ochiq muloqot”lar tashkil etilib, unda tinglovchilar duch kelayotgan qiyinchiliklar, muammolar va mavjud kamchiliklar muhokama qilinadi.
Har oyda “Sog‘lom turmush tarzi asoslari”, “Universitetda sog‘lom turmush tarzi – oliy ta’lim tarbiyasining asosi” kabi mavzularda davra suhbatlari o‘tkazilib, shifokor-tinglovchilarda sog‘lom turmush tarzi falsafasi haqidagi tushunchalar shakllantiriladi.
Shifokor-tinglovchilar va kafedra xodimlari bilan hamkorlikda “Giyohvandlik, alkogolizm va tamaki chekishning oqibatlari”, “Xalqaro salomatlik kuni”, “Xalqaro chekishga qarshi kurash kuni”, “Giyohvandlikka qarshi kurash kuni”, “OITSga qarshi kurash kuni”, “Xavfsiz hayot”, “Millat fidoyilari. Xotira va qadrlash”, “Buyuk ajdodlarimizga ehtirom”, “Erta va qarindoshlar o‘rtasidagi nikohlar – millat genofondiga tahdid”, “Sog’lom tishlar” kabi mavzularda kafedrada, Samarqand davlat tibbiyot universiteti talabalar turar joylarida, akademik litsey talabalari va maktabgaca ta’lim muassasalari tarbiyalanuvchilari o’rtasida ma’naviy-ma’rifiy tadbirlar tashkil etiladi.
Kafedrada xodimlari va tahsil olayotgan vrach-tinglovchilar birgalikda forum va konferensiyalarda faol ishtirok etishadi.
Milliy qadriyatlarimiz, urf-odatlarimiz hamda ajdodlarimizning boy ma’naviy merosini targ‘ib etish maqsadida kafedra xodimlari va shifokor-tinglovchilar bilan birgalikda respublikamizdagi madaniy obidalar, teatrlar, muzeylar va qadimiy ziyoratgohlarga tashriflar uyushtiriladi. Bunday tashriflar nafaqat Samarqand shahrida, balki qadimiy Xiva, Shaxrisabz va Termiz shaharlarida ham tashkil etilib, ishtirokchilarning boy tariximiz hamda mustaqillik yillarida davlatimiz rahbarligi ostida amalga oshirilgan bunyodkorlik ishlari bilan yaqindan tanishishiga xizmat qiladi.
Milliy qadriyatlar va an’analar, ajdodlarimizning boy meroslarini targ`ib qilish bo`yicha kafedra xodimlari vrach-tinchlovchilar bilan birgalikda madaniyat maskanlari teatr, muzeylar va respublikamizning qadimiy ziyoratgohlariga tashriflar uyushtiriladi, ushbu tashriflar nafaqat Samarqand shahrida balki sayyor sikllar bo`lganida qadimiy Xiva shaxriga , Termez shahrida ham tashkillashtiriladi va bu bilan boy tariximiz va mustaqillik yillarida davlatimiz rahbari boshchiligida amalga oshirilgan bunyodkorlik ishlari bilan yaqindan tanishtiriladi.
KAFEDRA O`QUV VA O`QUV-METODIK ISHLARI
Diplomdan keyingi ta'lim fakultetining umumiy amaliyot/oilaviy tibbiyot kafedrasida Samarqand, Qashqadaryo, Surxondaryo, Navoiy viloyatlari shahar va qishloq oilaviy poliklinikalarida shifokor-tinglovchilar o'qitiladi.
Kafedrada o'qitish quyidagi tasdiqlangan meyoriy hujjatlar asosida amalga oshiriladi:
- "Sog'liqni saqlash xodimlari malakasini oshirish va qayta tayyorlash tizimini boshqarish va faoliyatini tashkil etishga Davlat talablari" O'zbekiston Respublikasining davlat standarti.
- O 'zbekiston Respublikasi sog' liqni saqlash vazirligining "Tibbiy-sanitariya va farmatsevtika kadrlari malakasini uzluksiz oshirish tizimining meyoriy hujjatlarini takomillashtirish bo 'yicha" 2020 yil 20 iyundagi 160-son buyrug'i
- O'quv dasturi;
- Ta'lim o'quv va ish dasturlari;
- O 'zbekiston Respublikasi SSV 80-son buyrug'i asosida o' zgartirishlar;
- Tasdiqlangan diagnostika standartlari;
- Xalqaro tavsiyalar;
- Zamonaviy ta'lim texnologiyalari (mt.sammu.uz).
Kafedrada quyidagi o'quv tsikllari o'tkaziladi:
- "Oilaviy shifokor" ixtisosligi – 1440 kredit (10 oy)
- "Oilaviy shifokor" ixtisosligi – 720 kredit (5 oy)
- Kasbiy qayta tayyorlash (ish faoliyatini tiklash uchun, 3 yoki undan ortiq yillik tanaffusga ega bo'lgan shifokorlar) – 504 kredit (3,5 oy)
- Umumiy malaka oshirish-144 kredit
- Tematik malaka oshirish - 18, 36, 72, 144 kredit
Kafedrada shifokorlarni tayyorlash uchun uchta o'quv xonasi, konferensiya xonasi, "amaliy ko'nikmalarni rivojlantirish laboratoriyasi", "oilaviy shifokorlar xonasi" modeli, kutubxona, axborot-resurs markazi tashkil etilgan.
Kafedra xodimlari tomonidan master-klasslar (maxorat darslari) va ochiq dars va ma’ruzalar o‘tkaziladi. Kafedraning barcha xodimlari kurs ishlari va kurs loyixalariga raxbarlik qiladilar, ular boʻyicha yil davomida maslaxatlar berishadi va qabul kiladilar.
Oʻquv mashg’ulotlari oʻquv rejaga muvofiq bir akademik soatdan yoki tanaffussiz ikki akademik soatdan utkaziladi. Bunda amaliy va seminar mashg’ulotlari vrach-tinglovchilar soni urtacha 6-8 ta bo‘lgan guruxlarda, maʼruza mashg’ulotlari birlashgan akademik guruxlarda (potok) oʻtkaziladi. Oʻquv mashg’ulotlarining oʻtkazilganligi gurux va maʼruza jurnallarida qayd etiladi.
Kafedra xodimlari tomonidan monografiyalar, darsliklar, o‘quv qo‘llanmalar, o‘quv-metodik qo‘llanmalar va ishchi oʻquv reja va fan boʻyicha ishchi oʻquv dasturi ishlab chiqishi mavjud.
KAFEDRANING ILMIY-TADQIQOT ISHLARI
Samarqand davlat tibbiyot universiteti Diplomdan keyingi ta’lim fakul'teti Umumiy oilaviy tibbiyot, jamoat salomatligi, sog’liqni saqlash boshqaruvi kafedrasida ilmiy tadqiqot ishlari bo’yicha ma'sul kafedra PhD, assistant Soleyeva Sitora Shaxobovna.
Kafedraning ilmiy yo’nalishi: «Birlamchi tibbiy-sanitariya yordami muassasalarida (BTSYOM) asosiy yuqumsiz kasalliklarga oid Jahon Sog’liqni Saqlash Tashkiloti (JSST) klinik protokollarini joriy etish». Kafedraning barcha xodimlari ilmiy-tadqiqot ishlari bilan shug’ullandi.
Ilmiy tadkikot olib boruvchi xodimlar:
- Xusinova Shoira Akbarovna – 14.00.05 – Ichki kasalliklar, 14.00.33 – Jamoat salomatligi. Sog’liqni saqlashda menedjment mutaxassisligi boʻyicha Fan doktori (DSc) ilmiy darajasini olish uchun dissertatsiya mavzusi: “Kеng tаrqalgan surunkali kasalliklarda bemorlarni davolanishga moyilliklarni solishtirma tahlil qilish va uni takomillashtirish (Samarqand viloyati misolida)”. 2026 yil 28 iyulda Xusinova Sh.A. doktorlik dissertatsiyani muvofaqiyatli himoya qildilar.
- Katta oʻqituvch i Sulaymanova Nilufar Ergasgevna – 14.00.05 – Ishki kasalliklar mutaxassisligi boʻyicha falsafa doktori (PhD) ilmiy darajasini olish uchun dissertatsiya mavzusi: “Surunkali buyrak kasallikning turli davolash bosqichlarida sarkopeniyani uchrashi vaubga kompleks muolajaklar ta’siri”.
- Yuldashova Nodira Egamberdiyevna – 14.00.09 – Pediatriya mutaxassisligi boʻyicha falsafa doktori (PhD) ilmiy darajasini olish uchun dissertatsiya mavzusi: “Роль витамина D в терапии атопического дерматита у детей и пути оптимизации методов его коррекции”.
- Assistent Abduxamidova Dilshoda Xalimovna – 14.00.05 – Ichki kasalliklar mutaxassisligi boʻyicha falsafa doktori (PhD) ilmiy darajasini olish uchun dissertatsiya mavzusi: “Surunkali yurak yetishmovchligi sarkopeniya bilan kechganda biyrak disfunksiya va ularga kompleks muolajalar ta’siri”.
Kafedra xodimlari respublika va xalqaro ilmiy-amaliy anjumanlarda, seminar va vebinarlarda faol qatnashib kelmoqda.
So’nggi 5 yil ichida kafedra xodimlari tomonidan 300 dan ortiq ilmiy ishlar nashr etilgan, shu jumladan 15 ta darslik, 16 ta o'quv qo'llanma, 7 ta monografiya, 37 ta elektron dastur, Scopus jurnallarida, nufuzli OAK e’tirof etgan xalqaro va respublika jur nallarida 200 dan ortiq maqola hamda tezislar chop etilgan.
Kafedra xodimlari tomonidan ilmiy ishlanmalar amaliyot uchun ishlab chiqilgan va Sog’liqni saqlash amaliyotiga joriy qilingan.
ILMIY TO'GARAK
"Ijtimoiy-gumanitar fanlar" kafedrasida talabalarning ilmiy-tadqiqot ishlari "Yosh ma'naviyatchilar" deb nomlangan talabalar ilmiy to'garagi yig'ilishlarini tashkil etish, Samarqand Davlat tibbiyot universitetida bo'lib o'tgan xalqaro va respublika talabalarining ilmiy-amaliy konferentsiyalari doirasida alohida sho’ba yig’ilishlarini o'tkazish orqali amalga oshiriladi. Talabalar ilmiy-tadqiqot ishlarining respublika tanlovlari uchun ijtimoiy-gumanitar bilimlarning dolzarb muammolari, zamonaviy tibbiyotning falsafiy, uslubiy va bioetik muammolari bo'yicha tadqiqot ishlarini tayyorlashadi.
Tibbiy bilimlar va faoliyatning ijtimoiy-gumanitar muammolariga, bo'limga qiziqqan barcha talabalar, to'garak a'zolarining yutuqlarini rag'batlantirgan holda, hamkorlikka chaqiradilar.
To'garak faoliyati uchun mas'ul rahbar o'qituvchi Suyunova Kamilla Bahramovna, bugungi kunda u asosiy doktorant, shuningdek 100 dan ortiq ilmiy ishlarning muallifi.
Kichik kurs sardori: F. Olimjonova, tibbiy-pedagogika fakulteti 3-bosqich talabasi, 30 ta ilmiy maqolaning muallifi va hammuallifi, "Biz korruptsiyaga qarshimiz" tanlovining 1-darajali diplom sohibi, rektor stipendiyasi sohibi.
Katta kurs sardori: Valieva S., Pediatriya fakulteti 6-kurs talabasi, 42 ta ilmiy maqolaning muallifi va hammuallifi, 15 ta diplom, 20 ta sertifikat, 4 ta faxriy yorliq, 2 ta minnatdorchilik xati egasi, "rektorlik stipendiyasi" va "Islom Karimov" stipendiyalari laureati.
XALQARO HAMKORLIK
DKTF Oilaviy va preventiv tibbiyot, jamoat salomatligi, sog’liqni saqlash boshqaruvi kafedrasiga Sharqiy London universiteti, xalqaro akkreditatsiya, birlamchi tibbiy yordam, umum amaliyot shifokorlari Buyuk Britaniya Qurollik kolleji direktori va Samarqand davlat tibbiyot universitetining faxriy professori Anvar Ali Xan, Janubiy Qozog’iston meditsina akademiyasi, Belorussiya davlat tibbiyot universitetlari bilan har yili hamkorlik muloqotlarni oʼrnatishda, oʼqitishda, mahoratlarini oshirishda, ilmiy anjumanlarda qatnashish maqsadida tashrif buyuradigan chet eldagi yuqori malakali mutaxasiss, professor hamda tadqiqotchilar soni kafedrada oshib bormoqda.
Kafedrada akademik mobillik, integral o’qitish, mahorat darslarini olib borishda, aloqalarini o’rnatishda, chet el izlanuvchilari va oʼqituvchilari uchun ochiq.
Barcha kafedra xodimlari nufuzli xorijiy oliy taʼlim muassasalarida (Buyuk Britaniya, Isroil, Ispaniya, Turkiya, Avstriya va boshkalar) malaka oshirgan va stajirovkadan o’tgan. Kafedra o’qituvchilari xalkaro simpozium va konferensiyalarida faol ishtirok etadilar.
Hamkorlik jugrofiyasi: Kafedraning yaqin va uzoq chet el davlatlardagi oliy o‘quv yurtlari va ilmiy tadqiqot markazlari bilan aloqa va hamkorlik muloqatlari mavjud:
- Sharqiy London universiteti:
- Janubiy Qozog’iston meditsina akademiyasi
- Belorussiya davlat tibbiyot universiteti
Rossiya Federatsiyasi Moskva viloyati M.F.Vladimirsk nomli klinik ilmiy tekshirish instituti.
Bundan tashqari, O‘zbekiston Respublikasi “Ta’lim to‘g‘risida”gi qonuni va kadrlar tayyorlash milliy dasturiga muvofiq ta’lim turlari integratsiyasi jarayonini chuqurlashtirish, ular o’rtasida o‘zviylik va uzluksizligini ta’minlash maqsadida kafedrada akademik litsey hamdatibbiyot texnikumlari bilanhamkorlik aloqalari hamyo’lga qo’yilgan.
