Doktor axborotnomasi 2026, №3 (124)


Maqola mavzusi

ПЕНТАГАСТРИН БИЛАН СТИМУЛЯЦИЯ ҚИЛИНГАН ШАРОИТДА ЭКЗОГЕН ПОЛИГИПЕРФЕРМЕНТЕМИЯНИНГ МЕЪДАНИ СЕКРЕТОР ВА ХЛОРИД КИСЛОТА АЖРАТИШ ФУНКЦИЯСИГА ТАЪСИРИ (54-57)

Mualliflar

Г. И. Намозова, Ш. Х. Хамракулов

Muassasa

Тошкент давлат тиббиёт университети Чирчиқ филиали, Чирчиқ, Андижон давлат тиббиёт институти, Андижон, Ўзбекистон

Annotatsiya

Ушбу тадқиқотда пентагастрин (1 мкг/кг/соат) ва ошқозон ости бези тўқимаси гомогенати экстракти нинг (700 мкг/кг) тизимли синергик таъсири шароитида меъда безларининг комплекс секретор ва хлорид кис лота ажратиш фаолияти таҳлил қилинган. Сурункали тажрибаларда лаборатория ҳайвонларида (В-I ва В-II синамалари) меъда ширасининг ҳажми, эркин хлорид кислота (HCl), умумий кислоталилик, протеолитик фао ллик ва умумий оқсил экскрециясининг вақтга боғлиқ динамикаси ўрганилган. Экзоген полигиперферменте мия модели ошқозон безларининг париетал ва бош ҳужайралари функционал фаоллигини сезиларли даражада потенциялаши ҳамда ушбу жараён индивидуал вегетатив хусусиятларга (монофазик ва полифазик реакциялар) эга эканлиги замонавий рақамли диаграммалар воситасида исботланган.

Kalit so'zlar

Таянч сўзлар: полигиперферментемия, пентагастрин, ошқозон ости бези гомогенати, меъда секрецияси, эр кин хлорид кислота, протеазалар, умумий оқсил, дебит-соат. Ключевые слова: полигиперферментемия, пентагастрин, гомогенат поджелудочной железы, желудочная сек реция, свободная соляная кислота, протеазы, общий белок, дебит-час. Key words: polyhyperfermentemia, pentagastrin, pancreatic homogenate, gastric secretion, free hydrochloric acid, proteases, total protein, debit-hour.

Adabiyotlar

1. Абдуллаев Р. Б., Машарипова Ш. С. Хроник панкреатитда меъда секретор фаолиятининг патогенетик ху сусиятлари // Ўзбекистон тиббиёт журнали. — Тоштент, 2021. — № 4. — Б. 88–92. 2. Бабажанов А. С., Тоиров А. С., Сулайманов С. У. Панкреатоген гастропатиялар ривожланишида тизимли гиперферментемиянинг роли // Патология. — Тошкент, 2023. — № 2. — Б. 45–50. 3. Умаров Б. А., Ҳасанов Р. С. Меъда-ичак тизими безлари фаолиятини бошқаришда нейро-гуморал омиллар нинг аҳамияти // Клиник тиббиёт ахборотномаси. — 2021. — № 5. — Б. 72–77. 4. Раҳимова Г. Ш., Саидов А. А. Стимуляция қилинган меъда секрецияси динамикасини экспериментал баҳолаш усуллари // Биомедицина журнали. — 2023. — Т. 8, № 1. — Б. 34–39. 5. Алиев М. Х., Каримов Ш. И. Ўткир панкреатитнинг тизимли асоратлари ва уларнинг патогенези // Журнал теоретической и клинической медицины. — 2022. — № 3. — Б. 112–116. 6. Соколов Ю. В., Лебедев Н. В. Панкреатогенные эрозивно-язвенные поражения гастродуоденальной зоны // Хирургия. Журнал им. Н.И. Пирогова. — 2023. — № 6. — С. 54–60. 7. Иванов И. И., Петров П. П. Влияние панкреатических протеаз на рецепторный аппарат париетальных кле ток желудка в регионе экспериментальных исследований // Физиологический журнал им. И.М. Сеченова. — 2024. — Т. 110, № 3. — С. 295–302. 8. Tanaka S., Nakamura K., Saito T. Gastro-pancreatic interorgan crosstalk and hormonal regulation under stimulated conditions: A comprehensive review // Journal of Gastroenterology and Hepatology. — 2025. — Vol. 40, No. 1. — P. 15–26. 9. Martinez L. G., Silva R. F. Advanced physiological analysis of single-phase and polyphasic secretory responses in animal models // Frontiers in Physiology. — 2026. — Vol. 17, Art. 104231. — P. 1–11. 10. Green E. W., Thompson R. H. The role of pentagastrin in experimental gastroenterology: boundary conditions and interactions // European Journal of Physiology. — 2022. — Vol. 474, No. 8. — P. 891–902. 11. Lee H. J., Kim D. H. Interorgan coordination between pancreas and stomach: New clinical insights // World Jour nal of Gastroenterology. — 2024. — Vol. 30, No. 14. — P. 1655–1667. 12. Baker T. R., Flint N. S. Humoral regulation of gastric parietal cell sensitivity during systemic inflammation // Jour nal of Endocrinology. — 2025. — Vol. 264, No. 2. — P. 201–215. 13. Roberts J. P., Williams C. K. Protease-activated receptors (PARs) in the gastric mucosa and their systemic activa tion // Biochimica et Biophysica Acta (BBA) - Molecular Basis of Disease. — 2024. — Vol. 1870, No. 4. — Art. 167082. 14. Choi Y. S., Park J. H. Evaluation of gastric mucosal aggressive and defensive factors under hyperenzymemia con ditions // Digestion. — 2025. — Vol. 111, No. 3. — P. 223–232. 15. Corner J. A., Davidson M. L. Hyperenzymemia and its systemic humoral effects on the gastric acid-secreting mu cosa // American Journal of Physiology-Gastrointestinal and Liver Physiology. — 2024. — Vol. 326, No. 5. — P. 412–420.