Биология ва тиббиёт муаммолари 2026, №2 (168)


Тема статьи

ЕЛКА СУЯГИ ПОСТОСТЕОМИЕЛИТИК СОХТА БЎҒИМИНИ РЕКОНСТРУКТИВ ДАВОЛАШ: АУТОТРАНСПЛАНТАЦИЯ ВА ИЛИЗАРОВ УСУЛИДА КОМПРЕССИОН-ДИСТРАКСИОН ОСТЕОСИНТЕЗ (78-86)

Авторы

Давиров Шароф Мажидович, Уринбаев Пайзилла Уринбаевич, Мансуров Жалолидин Шамсидинович

Учреждение

Самарқанд давлат тиббиёт университети, Ўзбекистон Республикаси, Самарқанд ш.

Аннотация

Елка суяги синишлари бўлган беморларда жарроҳлик йўли билан реабилитация қилишнинг муваффақиятсиз натижаси кўп компонентли патологик симптомокомплекс шаклланишига олиб келади. Бу симптомокомплексда сохта бўғим ёки суяк дефектининг мавжудлиги, елка суяги бўлакларининг шакли ва узунлигининг ўзгариши, елка камарида барқарор ангиотрофик бузилишлар ҳамда елка ва тирсак бўғимларида контрактуралар ривожланиши билан намоён бўлади. Суяк усти ва интрамедулляр остеосинтез учун металл конструкциялардан фойдаланиш самарали бўлишига қарамасдан, мураккаб анатомик-функционал шикастланишларда оператив аралашувларнинг муваффақиятсизлиги ва остеосинтезнинг етарли эмаслиги хавфи сақланиб қолмоқда. Ушбу ишда суяк пластикаси материали сифатида кичик болдир суягининг эркин аутотрансплантатидан фойдаланилди. Операция давомида бўлакларга бўлинган аутотрансплантатлар елка суяги бўлакларининг периферияси бўйлаб, сохта бўғим (псевдоартроз) соҳасини ёпган ҳолда имплантация қилинди. Кичик болдир суягининг эркин аутотрансплантатлари трансоссал тарзда спитсалар билан фиксация қилинди. Сегментни барқарорлаштириш учун учта ташқи таянчдан иборат Илизаров аппаратининг спитса-стерженли варианти қўлланди.

Ключевые слова

елка суяги, узун суяклар травмаси, постостеомиэлитик псевдоартроз, аутотрансплантат, кичик болдир суяги.

Литературы

1. Балаев И. И., Куфтырев Л. М., Борзунов Д. Ю., Злобин А. В. Применение чрескостного остеосин-теза при лечении больного с саркомой Юинга плечевой кости // Гений ортопедии. — 2004. — № 2. — С. 63–65. 2. Борзунов Д. Ю., Митрофанов А. И., Мохови-ков Д. С. и др. Редкое клиническое наблюдение эхинококкового поражения диафиза плечевой ко-сти // Гений ортопедии. — 2014. — № 2. — С. 64–68. 3. Борзунов Д. Ю., Моховиков Д. С., Колчин С. Н. Новая технология реконструкции плеча сво-бодным аутотрансплантатом из малоберцовой ко-сти при гипотрофическом псевдоартрозе // Гений ортопедии. — 2020. — Т. 26, № 3. — С. 408–412. doi: 10.18019/1028-4427-2020-26-3-408-412 4. Гаркавенко Ю. Е., Захарьян Е. А., Зубаиров Т. Ф. и др. Микрохирургическая аутотрансплантация фрагмента малоберцовой кости при лечении де-фектов костей у детей — возможности дальней-шей реконструктивной хирургии // Современные проблемы науки и образования. — 2021. — № 2. doi: 10.17513/spno.30624 5. Голяна С. И., Тихоненко Т. И., Галкина Н. С., Гранкин Д. Ю. Микрохирургическая аутотранс-плантация малоберцовой кости как оптимальный метод закрытия обширных костных дефектов у детей с нейрофиброматозом // Гений ортопедии. — 2023. — Т. 29, № 4. — С. 368–375. doi: 10.18019/1028-4427-2023-29-4-368-375 6. Гришин И. Г., Голубев В. Г., Крошкин М. М. и др. Пластика обширных дефектов длинных костей васкуляризированными малоберцовыми транс-плантатами // Вестник травматологии и ортопедии им. Н. Н. Приорова. — 2001. — Т. 8, № 2. — С. 61–65. doi: 10.17816/vto98415 7. Давиров Ш. М. Способ Давирова для рекон-струкции плечевой кости. Патент РФ № IAP2743971. — 2021. — 1 марта. 8. Давиров Ш. М. Naysimon suyak diafizining nuqsonini almashtirish usuli. Патент UZ № IAP06925. — 2021. — 5 марта. 9. Давиров Ш. М., Мансуров Дж. Ш., Уринбаев П. У., Холхужаев Ф. И. Способ замещения пост-травматического дефекта диафиза длинных труб-чатых костей аутотрансплантатом малоберцовой кости. Патент РФ № IAP2844245. — 2025. — 28 июля. 10. Давиров Ш. М., Уринбоев П. У. Лечение па-циента с открытым переломом костей предплечья и обширным дефектом костной ткани (случай из практики) // Гений ортопедии. — 2021. — Т. 27, № 1. — С. 87–91. doi: 10.18019/1028-4427-2021-27-1-87-91 11. Давиров Ш. М., Уринбоев П. У. Лечение па-циента с открытым переломом плечевой кости с обширным дефектом костной ткани с использова-нием костной пластики (случай из практики) // Гений ортопедии. — 2022. — Т. 28, № 1. — С. 91–96. doi: 10.18019/1028-4427-2022-28-1-91-96 12. Давиров Ш. М., Уринбоев П. У. Комбиниро-ванная методика хирургического замещения де-фекта плечевой кости после удаления доброкаче-ственной опухоли // Травматология, ортопедия и реабилитация. — 2022. — № 3. — С. 54–60. 13. Исомов М. М., Ризаев Ж. А., Мирзаев А. У. Тактика диагностики, лечения и улучшение каче-ства жизни пациентов с сочетанной челюстно-лицевой травмой // Eurasian Journal of Medical and Natural Sciences. – 2026. – Т. 6. – №. 2-2. – С. 36-51. 14. Ризаев Ж. А., Агзамова С. С., Мадалов Н. И. Оценка организации медицинской помощи паци-ентам с переломами средней зоны лица на догос-питальном этапе //Advanced Ophthalmology. – 2026. – Т. 16. – №. 1. – С. 46-51. 15. Ризаев Ж. А. и др. Влияние базиса ортодонти-ческих аппаратов на ткани твёрдого нёба на раз-личных этапах расширения верхней челюсти //Stomatologiya. – 2018. – №. 2. – С. 41-42. 16. Ризаев Ж. А., Назарова Н. Ш. Состояние мест-ного иммунитета полости рта при хроническом генерализованном парадонтите //Вестник науки и образования. – 2020. – №. 14-4 (92). – С. 35-40. 17. Шапошникова Г. В. Лечение больных с дефек-тами плечевой кости методом чрескостного остео-синтеза по Илизарову: дис. … канд. мед. наук. — Курган, 1996. — 209 с. 18. Ризаев Ж. А., Хакимова С. З. Фармакодинами-ка и клиническое применение хондропротекторов при неврологических проблемах //Uzbek journal of case reports. – 2023. – Т. 3. – №. 2. – С. 44-47. 19. Ризаев Ж. А., Саидов М. А., Хасанжанова Ф. О. Современные тенденции распространенности и исхода сердечно-сосудистых заболеваний среди населения Республики Узбекистан //Journal of cardiorespiratory research. – 2023. – Т. 1. – №. 1. – С. 18-23. 20. Ризаев Ж. А. и др. Оценка функциональных изменений, формирующихся в зубочелюстной си-стеме боксеров //Вісник проблем біології і меди-цини. – 2019. – №. 4 (1). – С. 270-274. 21. Ризаев Ж. А., Гадаев А. Г., Абдуллаев Д. Ш. Параллели патогенеза заболеваний пародонта и хронической сердечной недостаточности //Dental Forum. – Общество с ограниченной ответственно-стью" Форум стоматологии", 2017. – №. 4. – С. 70-71. 22. Ўзбекистон Республикаси Президенти ҳузури-даги Статистика агентлиги. Ўзбекистон Респуб-ликасидаги демографик ва ижтимоий-иқтисодий кўрсаткичлар бўйича йиллик ҳисобот. — Тош-кент, 2024. 23. Babhulkar S., Babhulkar S., Vasudev A. Recalci-trant aseptic atrophic non-union of the shaft of the humerus after failure of surgical treatment: man-agement by excision of non-union, bone grafting and stabilization by LCP in different modes // Injury. — 2017. — Vol. 48, Suppl. 2. — P. S33–S43. doi: 10.1016/S0020-1383(17)30492-8 24. Bae D. S., Waters P. M., Sampson C. E. Use of free vascularized fibular graft for congenital ulnar pseudarthrosis: surgical decision making in the growing child // J Pediatr Orthop. — 2005. — Vol. 25, № 6. — P. 755–762. doi: 10.1097/01.bpo.0000186241.29415.df 25. Bauer A. S., Singh A. K., Amanatullah D., et al. Free vascularized fibular transfer with Langenskiöld procedure for the treatment of congenital pseudar-throsis of the forearm // Tech Hand Up Extrem Surg. — 2013. — Vol. 17, № 3. — P. 144–150. doi: 10.1097/BTH.0b013e318295238b 26. Borzunov D. Y., Kolchin S. N., Malkova T. A. Role of the Ilizarov non-free bone plasty in the man-agement of long bone defects and nonunion: prob-lems solved and unsolved // World J Orthop. — 2020. — Vol. 11, № 6. — P. 304–318. doi: 10.5312/wjo.v11.i6.304 27. Bumbasirevic M., Stevanovic M., Bumbasirevic V., et al. Free vascularised fibular grafts in orthopae-dics // Int Orthop. — 2014. — Vol. 38, № 6. — P. 1277–1282. doi: 10.1007/s00264-014-2281-6 28. Campochiaro G., Baudi P., Gialdini M., et al. Humeral shaft non-union after intramedullary nail-ing // Musculoskelet Surg. — 2017. — Vol. 101, № 2. — P. 189–193. doi: 10.1007/s12306-017-0468-x 29. Crosby L. A., Norris B. L., Dao K. D., McGuire M. H. Humeral shaft nonunions treated with fibular allograft and compression plating // Am J Orthop (Belle Mead NJ). — 2000. — Vol. 29, № 1. — P. 45–47. 30. Ding D. Y., LaMartina J., Tai C., Pandya N. K. Congenital pseudoarthrosis of the distal radius treat-ed with physeal-sparing double-barrel vascularized free fibula transfer: a case report // Hand (N Y). — 2017. — Vol. 12, № 5. — P. NP140–NP144. doi: 10.1177/1558944717702472 31. GBD 2021 Injury Collaborators. Global, regional, and national burden of selected injuries in 204 coun-tries and territories, 1990–2021: a systematic analy-sis for the Global Burden of Disease Study 2021 // Lancet. — 2024. — Vol. 403, № 10435. — P. 1450–1482. 32. Healy W. L., White G. M., Mick C. A., et al. Nonunion of the humeral shaft // Clin Orthop Relat Res. — 1987. — № 219. — P. 206–213. 33. Kashayi-Chowdojirao S., Vallurupalli A., Chil-akamarri V. K., et al. Role of autologous non-vascularised intramedullary fibular strut graft in humeral shaft nonunions following failed plating // J Clin Orthop Trauma. — 2017. — Vol. 8, Suppl. 2. — P. S21–S30. doi: 10.1016/j.jcot.2016.12.006 34. Marti R. K., Verheyen C. C., Besselaar P. P. Humeral shaft nonunion: evaluation of uniform sur-gical repair in fifty-one patients // J Orthop Trauma. — 2002. — Vol. 16, № 2. — P. 108–115. doi: 10.1097/00005131-200202000-00007 35. Pantalone A., Vanni D., Guelfi M., et al. From plate to nail: a case-report of proximal humerus non-union // Injury. — 2015. — Vol. 46, Suppl. 7. — P. S48–S50. doi: 10.1016/S0020-1383(15)30046-2 36. Ring D., Jupiter J. B., Quintero J., et al. Atrophic ununited diaphyseal fractures of the humerus with a bony defect: treatment by waveplate osteosynthesis // J Bone Joint Surg Br. — 2000. — Vol. 82, № 6. — P. 867–871. doi: 10.1302/0301-620X.82B6.10124 37. Rubel I. F., Kloen P., Campbell D., et al. Open reduction and internal fixation of humeral nonun-ions: a biomechanical and clinical study // J Bone Joint Surg Am. — 2002. — Vol. 84, № 8. — P. 1315–1322. doi: 10.2106/00004623-200208000-00004 38. Schmidt A. H. Autologous bone graft: is it still the gold standard? // Injury. — 2021. — Vol. 52, Suppl. 2. — P. S18–S22. doi: 10.1016/j.injury.2021.01.043 39. Sitati F. C., Kingori J. Outcome of management of humerus diaphysis non-union // East Cent Afr J Surg. — 2009. — Vol. 14, № 2. — P. 13–17. 40. Tu Y. K., Yen C. Y., Yeh W. L., et al. Recon-struction of posttraumatic long bone defect with free vascularized bone graft: good outcome in 48 patients with 6 years' follow-up // Acta Orthop Scand. — 2001. — Vol. 72, № 4. — P. 359–364. doi: 10.1080/000164701753542014 41. Van Den Heuvel S. C. M., Winters H. A. H., Ul-tee K. H., et al. Combined massive allograft and in-tramedullary vascularized fibula transfer: the Capan-na technique for treatment of congenital pseudar-throsis of the tibia // Acta Orthop. — 2020. — Vol. 91, № 5. — P. 605–610. doi: 10.1080/17453674.2020.1773670 42. Weber T. W., Cech O. Pseudarthrosis: pathophys-iology, biomechanics, therapy, results. — New York: Grune and Stratton, 1976. — 323 p. 43. Wright T. W., Miller G. J., Vander Griend R. A., et al. Reconstruction of the humerus with an in-tramedullary fibular graft: a clinical and biomechan-ical study // J Bone Joint Surg Br. — 1993. — Vol. 75, № 5. — P. 804–807. doi: 10.1302/0301-620X.75B5.8376445