Биология ва тиббиёт муаммолари 2026, №4 (170)
Тема статьи
ВИРУСЛИ ЖИГАР ЦИРРОЗИДА ГЕПАТОПУЛЬМОНАЛ СИНДРОМ БЎЛГАН БЕМОРЛАРДА А-а ГРАДИЕНТ ВА ДЕЛЬТА SPO2 ЎЗАРО БОҒЛИҚЛИГИНИ ЎРГАНИШ ҲОЛАТИ (49-53)
Авторы
Ашуралиева Нилюфархон Дильшод қизи, Тиллабаев Нисиббило Абдурахмон ўғли, Жўраева Мохигул Азимжановна, Козимжанова Мумтозбегим Рустамбек қизи
Учреждение
Андижон давлат тиббиёт институти, Ўзбекистон Республикаси, Андижон ш.
Аннотация
Гепатопульмонал синдром (ГПС) жигар касалликларида ўпка фаолиятининг бузилиши билан кузатилган оғир ва кенг тарқалган асоратдир. Бунда жигар фаолиятининг бузилиши ёки портал гипертензия, ўпка қон то-мирларнинг вазодилятацияси ва иккиламчи артериал гипоксемия каби триада кузатилади. Турли тадқиқот-ларда тарқалиши 4% дан 47% гача ўзгариши аниқланган. ГПС билан икки йилдан беш йилгача назоратда турган беморларнинг ўлим хавфи 41% бўлиши мумкин. ГПС энг кенг тарқалган симптомлардан бу хонсираш бўлса-да, кўп холатларда асосан асимптомсиз кечиши мумкин. Тадқиқотнинг мақсади: Вирус этиологияли (гепатит В ва HCV вируслилари негизида ривожланган) жигар циррозида гепатопульмонал синдром хусуси-ятларини ўрганиш ҳамда ўпка дисфункциясини эрта ташхислаш ва комплекс муолажалар таъсирини баҳолаш. Тадқиқотнинг вазифаси: HBV ва HCV вирусли жигар циррозида ГПС қондаги гипоксиянинг оғирлик даражасини Чайлд-Пью шкаласи билан ўзаро боғлиқликни аниқлаш. Тадқиқотнинг объекти. Ушбу мақсадда жигар циррозига чалинган 80 нафар HBV ва HCV вирусли жигар циррози билан беморлар олинган ва уларда веноз қони, унинг зардоби, сўлаги умумий, иммун ҳамда биокимёвий тадқиқотлар учун олинган. Тадқиқот натижасида вирусли жигар циррози билан хасталанган беморларда кузатилган гепатопулмонал синдром ривожланишида А-А градиент ва дельта SpO₂ ўзгариши ўрганилди.
Ключевые слова
жигар циррози, гепатопульмонал синдром, гипоксия, Чайлд-пью шкаласи.
Литературы
1. Cosarderelioglu C, Cosar AM, Gurakar M, Dagher NN, Gurakar A. Hepatopulmonary Syn-drome and Liver Transplantation: A Recent Review of the Literature. J Clin Transl Hepatol. 2016;4(1):47–53. doi: 10.14218/JCTH.2015.00044. PMID: 27047772; PMCID: PMC4807143. 2. Cuadrado A, Díaz A, Iruzubieta P, Salcines JR, Crespo J. Síndrome hepatopulmonar. Gastroenterol Hepatol. 2015;38(6):398–408. doi: 10.1016/j.gastrohep.2015.02.007. PMID: 25840463. 3. Grilo-Bensusan I, Pascasio-Acevedo JM. Hepato-pulmonary syndrome: What we know and what we would like to know. World J Gastroenterol. 2016;22(25):5728–5741. doi: 10.3748/wjg.v22.i25.5728. PMID: 27433086; PMCID: PMC4932208. 4. Katsuta Y, Honma H, Zhang XJ, Ohsuga M, Komeichi H, Shimizu S, et al. Pulmonary blood transit time and impaired arterial oxygenation in patients with chronic liver disease. J Gastroenterol. 2005;40(1):57–63. doi: 10.1007/s00535-004-1495-6. PMID: 15692790. 5. Macêdo LG, Lopes EP. Hepatopulmonary syn-drome: an update. Sao Paulo Med J. 2009;127(4):223–230. doi: 10.1590/S1516-31802009000400008. PMID: 20011928; PMCID: PMC11448719. 6. Machicao VI, Fallon MB. Hepatopulmonary syn-drome. Semin Respir Crit Care Med. 2012;33(1):11–16. doi: 10.1055/s-0032-1301730. PMID: 22447256. 7. Naeije R. Hepatopulmonary syndrome and por-topulmonary hypertension. Swiss Med Wkly. 2003;133(11–12):163–169. doi: 10.4414/smw.2003.10016. PMID: 12715285. 8. Rolla G, Brussino L, Colagrande P, Scappaticci E, Morello M, Bergerone S, et al. Exhaled nitric oxide and impaired oxygenation in cirrhotic patients before and after liver transplantation. Ann Intern Med. 1998;129(5):375–378. doi: 10.7326/0003-4819-129-5-199809010-00005. PMID: 9735065. 9. Thenappan T, Goel A, Marsboom G, Fang YH, Toth PT, Zhang HJ, et al. A central role for CD68(+) macrophages in hepatopulmonary syndrome: rever-sal by macrophage depletion. Am J Respir Crit Care Med. 2011;183(8):1080–1091. doi: 10.1164/rccm.201008-1303OC. PMID: 21148721; PMCID: PMC3086745. 10. Zhang J, Luo B, Tang L, Wang Y, Stockard CR, Kadish I, et al. Pulmonary angiogenesis in a rat model of hepatopulmonary syndrome. Gastroenter-ology. 2009;136(3):1070–1080. doi: 10.1053/j.gastro.2008.12.001. PMID: 19109954; PMCID: PMC2827330.